Door dr. Vincent Duindam, gepubliceerd op 4 september 2023 in de christelijke magazine “de Bezieling”

Voor sommige mensen is religie ‘gewoon een heilig vakje in hun leven’. Maar je kunt religie ook zien als ‘een heilige lens’. Als je zo gaat kijken, kun je al je levenservaringen, zowel de vreugde als de pijn, gebruiken om te groeien. Je voelt je niet langer slachtoffer van de omstandigheden. Als je valt, sta je weer op. Er komt meer dankbaarheid, meer ‘richting’ in je leven.

Yasmin Mogahed heeft een mooi, diepgaand, maar ook praktisch boek geschreven waarin we dit leren vanuit de islam. De auteur beweegt zich op een terrein dat mij goed bekend is: psychologie, relaties, relatieproblemen, praktische spiritualiteit. Doordat ik die context ken, kreeg ik ook een bijzonder zicht op de islam.

Het is een warm en troostrijk boek. Goed onderbouwd met recent psychologisch onderzoek, ook de positieve psychologie. Mogahed is een goede gesprekspartner en ze heeft met veel mensen gepraat. Ze helpt hen door allerlei beperkende misvattingen over het geloof weg te nemen – zonder de voor de islam essentieel regels en voorschriften uit het oog te verliezen (bidden, vasten, kledingvoorschriften, kuisheid). Dat kan bevrijdend werken. Maar ook voor mensen buiten de moslimgemeenschap is het een interessant en rijk boek. Zij zullen zich wellicht in bepaalde voorschriften en regels niet kunnen vinden, maar de uitnodiging om voorbij te gaan aan de oppervlakkige, dominante cultuur en de diepte te zoeken, is voor iedereen relevant.

Materiële dingen kunnen onze leegte niet helen

Velen van ons ervaren een leegte in hun leven. Zij geloven dat ze het gat kunnen vullen, bijvoorbeeld met roem, goedkeuring, macht, geld, etc. En onze huidige cultuur moedigt ons hierin aan, omdat de dominante consumptiecultuur, de diepte, de verticale dimensie, God niet meer kent. Maar dit gat kun je niet vullen met materiële zaken.

“Onze ziel is geschapen door God, voor God. We kunnen nooit ware vrede vinden zonder Hem te kennen. We kunnen nooit heel zijn zonder Hem. Hij is de Heler. De wond in ons is een wond van het ver verwijderd zijn van God. Hoe kan die genezen worden door het materiële?” (17)

Voor iedereen die zich hopeloos voelt, teleurgesteld of ontmoedigd is, heeft Yasmin Mogahed dit boek geschreven. Zij wijst ‘de weg terug’ aan. Je moet hiervoor stappen zetten, actief zijn en Mogahed geeft aan hoe je dit vanuit de islam en gebaseerd op de Koran kunt doen.

“We moeten dit pad naar huis bewandelen en we moeten het met ons gehele wezen bewandelen.” (17)

Juist pijn, ziekte en ellende kan een keerpunt zijn. Dit soort zaken zijn in de ‘dunya’ (het wereldse leven) niet te vermijden, maar ze kunnen je naar de diepte brengen. We zijn “gebrekkig ontworpen”, zegt Mogahed, maar dat is ook zo bedoeld. Op het niveau van de wereld, het horizontale, kun je geen perfectie vinden. Deze vind je alleen bij God. En deze stelt je op de proef, juist om je te helpen. Hierbij is het belangrijk om geen irreële, valse verwachtingen te hebben, maar wel geduld (sabr) en hoop.

Je kunt jezelf weerbaar maken voor de uitdagingen, die zeker zullen komen, door spirituele oefeningen, zoals gebed en dienstbaarheid aan anderen. Wanneer de uitdaging dan komt, kun je meteen zien hoe ver je bent op het spirituele pad. Kun je er goed mee omgaan, of ben je in één keer gevloerd? Ook dat is geen probleem, dan ga je vanaf dat punt weer verder op de weg.

“De Koran leert ons dat aan ons beproevingen worden gegeven ‘opdat Allah kan beproeven wat in jullie harten schuilt en opdat Hij kan zuiveren wat in jullie harten aanwezig is’.” (Koran 3, 154) (blz. 39)

Belangrijk hierbij is ook om de illusie van controle op te geven. “Veel mensen kunnen geen innerlijke rust vinden omdat zij geloven dat zij de touwtjes in handen hebben.” (blz. 44) Het gaat om overgave, zelfinzicht en dan prioriteiten stellen:

 “Allah verandert niet [de omstandigheden] waarin een volk zich bevindt, zolang zij zelf niet veranderen hetgeen zich in henzelf bevindt.” (Koran 13, 11)

Het is dus van belang de weg naar binnen te gaan. En als wij zelf contact maken met de diepte, kunnen de omstandigheden veranderen. Daarbij moeten we niet mopperen op wat ons overkomt, ruzie maken met wat er nu eenmaal al gaande is. Het is immers al zoals het is. Dit illustreert Mogahed met een mooi citaat:

“De pennen zijn opgeheven en de bladzijden zijn opgedroogd.” (al-Tirmidhi)

Bevrijding van vooroordelen

In dit boek gaat Mogahed ook in op verkeerde ideeën over het geloof waar mensen in gevangen kunnen zitten. Ik geef enkele voorbeelden. Zo is ‘sabr’ geduld, het uithouden bij beproevingen. Maar soms wordt gedacht dat je dan dus geen emoties mag hebben of tonen. Maar ook tranen kunnen helend zijn: voor vrouwen én voor mannen.

“Er is geen tegenstelling tussen mannelijkheid en huilen, en er is geen tegenstelling tussen sabr en huilen.” (83)

Ook hulp zoeken, bijvoorbeeld therapie, als het niet goed met je gaat, is niet in strijd met het geloof. Als je last hebt van depressie, perfectionisme, overmatig piekeren, of wat dan ook, zoek er hulp  voor.

“In feite kan hulp zoeken beloond worden als een daad van aanbidding.” (99)

Op enkele plaatsen in het boek spreekt Yasmin Mogahed expliciet vrouwen aan:

Het is niet areligieus of onspiritueel om je man te verlaten, wanneer hij jou mishandelt, of wanneer hij ontrouw is. Het is niet in strijd met de Koran om dan te vertrekken. Het is zelfs je plicht, voor jezelf en voor je kinderen. Wanneer je familie jou terug wil sturen naar een man die je mishandelt, gaat dat in tegen de Koran. Het is onderdrukking en misbruik van religie. En als je man jou verlaat, blijf hem dan niet online volgen. Daarmee blijf je jezelf pijn doen en hinder je het verwerkingsproces. Ten slotte wijst Mogahed er nadrukkelijk op dat moeders niet helemaal moeten gaan leven voor hun zoon. Dat is slecht voor de moeder, haar zoon en haar huwelijk.

Hoe ga je om met anderen?

Natuurlijk zijn gebeden en de rituelen heel belangrijk. Maar de toetssteen is hoe je met anderen omgaat. Mogahed citeert hier de profeet Mohamed die zegt dat wat je voor andere mensen doet, belangrijker is dan bidden en rituelen.

“de meest geliefde mensen bij Allah zijn degenen die het nuttigst zijn voor de mensen.” (212)

Hoe krijgen we dit voor elkaar? Strijd is belangrijk, bijvoorbeeld tegen impulsen vanuit je lagere zelf, de strijd tegen het ego (mujahadah al-nafs). Je moet in beweging komen. Allah vraagt niet om perfectie. Hij vraagt om inspanning. En zelfs een kleine inspanning wordt door God vermenigvuldigd. (225) Jezelf telkens opnieuw verbinden met de Bron, met vallen en opstaan blijven proberen en letten op het proces, niet op de resultaten. En dankbaarheid cultiveren. Allah zegt:

“En [gedenk] toen jullie Heer bekend maakte: ‘Indien jullie dankbaar zijn, zal Ik [Mijn gunst] voor jullie zeker doen toenemen, maar indien jullie deze ontkennen, dan is Mijn bestraffing zeer streng.”(Koran: 14,7) (blz. 146)

Maak je niet dwangmatig of overdreven bezorgd over mensen. Doe dan liever een smeekbede (du’a) voor ze, dat het goed met ze gaat. Daarnaast is het belangrijk om je te omringen met mensen die ook ‘de weg naar binnen’ willen gaan. Maar de meest essentiële les uit het boek is deze: zet niet ‘de wereld’ op de plek, waar alleen God hoort te zijn. Je moet je dus niet uitleveren aan de wereld: naam, faam, geld, macht, plezier, imago, sociale media. Als je dat doet, kun je alle uitdagingen met open vizier tegemoet treden. Ze krijgen dan de juiste proporties en brengen je niet meer totaal uit je evenwicht.

Het boek staat vol goede tips. Als je de inhoudsopgave inziet (blz. 6-10) kom je eigenlijk ook een lange lijst tips en adviezen tegen. Onderweg lopen we ongetwijfeld een paar deuken op, maar het is de moeite waard:

“Helden worden niet gekend door hun trofeeën. Ze worden gekend door hun littekens.” (252)

Het bericht Recensie boek “De Leegte Helen” van Yasmin Mogahed verscheen eerst op 't Kennishuys.

Lees hier meer over dit populaire boek.

Het bericht Recensie boek Win je hart terug van Yasmin Mogahed verscheen eerst op 't Kennishuys.

Nog een bekentenis: na het kinderboek over Imam Malik en het fiqhwerk Arrisala, dacht ik, in mijn vooroordeel, dat ’t Kennishuys waarschijnlijk wel weer met een malikitisch boek zou komen. Naast de hanafitische rechtschool (met name gevolgd door onze Turkse en Pakistaanse broeders en zusters), is de malikitische rechtschool traditioneel namelijk sterk vertegenwoordigd onder moslims van Noord-Afrikaanse komaf (Algerije, Tunesië, Libië en Marokko). Schip der redding – Safinat annaja in het Arabisch – is echter een klassiek werk in de shafi’itische rechtschool, met name gevolgd in landen als Syrië, Palestina, Egypte, Somalië, Jemen, Indonesië en Maleisië. En, aldus vertaler Abdelmalik Simon, ook in delen van Turkije en Irak.

Ik zocht in de verborgen krochten van mijn hoofd en boekenkast naar shafi’itische kennis, maar afgezien van mijn kleine Al Ghazali-collectie lag er weinig expliciet shafi’itisch op de planken, of in het hoofd. Ik vond alleen een klein boekje in het Engels: The Shafi’i Manual of Purity, Prayer & Fasting geschreven door Tashfeen Ekram.  Tweeënzestig pagina’s, slank op de plank. Ik had het ooit aangeschaft tezamen met een boek over hanafitische fiqh, omdat ik merkte dat er tijdens mijn sessies bekeerlingenbegeleiding steeds meer vragen kwamen over verschillende gebruiken in verschillende moskeeën en geloofsgemeenschappen. Daar kon ik met de basale pamflet-islam* die mij tot dan toe geleerd was, niet mee uit de voeten. Daarnaast sloten er steeds vaker moslims van Marokkaanse, Turkse, Indonesische en Pakistaanse komaf aan bij deze sessies, stuk voor stuk jonge gasten die een tijdje buiten islam geleefd hadden en die weer aansluiting zochten met hun gemeenschappen en geloof.

Het hielp me immens om de diversiteit van de moslimgemeenschap niet alleen cultureel, maar ook theologisch te kunnen duiden en zo meer ruimte voor elkaars karakter en achtergrond te creëren. Bovendien helpt het om onmin te voorkomen, wanneer je de uitleg van Qur’an en Soenna niet nodeloos vernauwt. Er is bijna niets vervelender dan mensen die elkaar religieus of ideologisch de maat nemen. Dat lijkt me niet de reden dat we moslim zijn (geworden). De mijne is het in ieder geval niet.

Terug naar het boek: als we het over auteurschap hebben, dan staat Imam al Hadrami’s naam bovenaan de tekst. Hij is gestorven in 1271 H, halverwege de 19de eeuw en was afkomstig van Jemen. Hij heeft de eerste hoofdstukken van Schip der redding geschreven (tot en met ‘zaka’). Het boek is verder nog aangevuld met het hoofdstuk over vasten door Imam Al Jawi (jawel, van Java, Indonesië, ) en met werk van enkele andere geleerden. Dit geheel is aangevuld met selectief geplaatste, cursieve uitleg van de vertaler. Het hoofdstuk van de bedevaart is zelfs in het geheel van de hand van de vertaler.

Dat lijkt misschien een beetje een potje en, om eerlijk te zijn, merk je in de latere hoofdstukken zeer zeker wat stijlverschil, maar het hindert noch het begrip, noch het leesplezier. Daarnaast heeft vertaler Abdelmalik Simon ruimschoots zijn sporen verdiend in zowel religieus vertaalwerk als in de studie van shafi’i fiqh, zoals te lezen valt in de introductie en in zijn korte biografie achterin het boek.

Schip der redding omvat nagenoeg alle basiszaken die je als moslim moet weten voor de dagelijkse praxis van je geloof: islam en imaan (credo), reinheid, gebed, begrafenisrituelen, armenbelasting, vasten en de bedevaart. Het is een (zeer) beknopt handboek geworden waarin de shafi’itische visie wordt weergegeven binnen 100 pagina’s.

Als we kijken naar de regelgeving die naar voren komt in het boek, dan zie je soms opmerkelijke zaken voor een Nederlandse, 21ste-eeuwse moslim. Zo staan er bijvoorbeeld in het hoofstuk ‘Reinheid’ aanwijzingen over het schoonmaken van je billen met stenen, au! (Wat de vertaler overigens prima aanvult met moderne opties). Tegelijkertijd is het mooi om te zien hoe concreet en volledig zonder schaamte een dergelijke handleiding 170 jaar geleden is uitgewerkt. Kom daar maar eens mee in Victoriaanse tijden, al die praatjes over lichaamsopeningen en seksualiteit!

Als het over het gebed gaat zien we dat het vooral over de mechanische uitvoering gaat. Hoe sta je, zit je, praat je, buig je, maar vooral: wanneer ‘telt’ het. Hier hoef je niet direct op zoek te gaan naar spirituele verlichting. Zoals de ondertitel vermeldt, het gaat over ‘wat de dienaar verplicht is ten opzichte van diens Heer.’ Je leest er in je hoofd bijna achteraan: “En nu aan het werk!” Toch is dit ook interessante kost: voor degenen die gewend zijn aan een bepaalde uitvoering van het gebed (of je nu malikitisch of hanafitisch of pamflettisch van aard bent), geldt dat je kleine verschillen zult gaan zien, zoals diversiteit in tempo (pauzeren met subhanAllah) of in de soorten en momenten van het uitspreken van smeekbeden.

Daarnaast is het prachtig om te zien dat er een bepaalde vorm van geslachtelijke inclusiviteit plaatsvindt. Zo spreekt de tekst over mannen, vrouwen én ‘hermafrodieten’ (tegenwoordig vaak breder geduid als ‘intersekse’) als het gaat over de verschillende vormen van het gezamenlijk gebed. Uiteraard is de uitleg ervan anders dan je zou hopen in deze tijden van ’t gelijkwaardigheidsbeginsel. Het geeft echter wel een sterke mate van openheid aan wat betreft het spreken over gender, die we in vele gedeelten van onze gemeenschappen allang verloren zijn. En hoe mooi is het, om dat terug te vinden in een 170 jaar oude tekst?

De tekst bevat ook uitspraken die de noodzaak van de uitleg van een docent benadrukken. Zo lezen we bijvoorbeeld in het hoofdstuk over ‘Begrafenis’ dat de overledene omwille van vier zaken zou kunnen worden opgegraven. Met name puntje 3 zag ik niet aankomen: “omwille van de rijkdom die is mee begraven.” Uiteraard geldt ’t principe van ‘lees dit met een docent’ nog sterker voor hoofdstukken als ‘zaka’, want als we als Nederlandse moslims ergens hopeloos in verdwaald raken, dan is het wel bij het berekenen van de armenbelasting! Het is gewoonweg een vak op zich.

Schip der redding is een prachtig, charmant boek, dat genoeg vragen oproept voor een uitleg of vervolgpublicatie. Dus, de vraag dringt zich op na publicatie: wie gaat dit boek in een mooie reeks lessen vervatten? Kom maar op!

Geschreven door: Nouredinne Steenvoorden op Wijblijvenhier.nl.

Het bericht “Dat lijkt me niet de reden dat we moslim zijn” verscheen eerst op 't Kennishuys.

Liefde is een concept dat het Westen heeft vastgegrepen en gehypnotiseerd als een soort hard-drug. De nieuwe generatie moet constant ge-liked, ge-swiped en ge-followed worden terwijl Allah constant Zijn liefde laat zien aan ons zonder dat wij hiervoor onze smartphone hoeven te pakken voor onze dagelijkse fix aan oppervlakkige erkenning en sociale waardering. Al Bouti probeert ons middels zijn werk te laten proeven van liefde zoals Allah haar bedoeld heeft en zoals beschreven staat in Zijn boek de Heilige Qur’an.

Inhoud
Het boek is verdeeld in twee delen: liefde in de Qur’an en liefde in het leven van de mens. Met behulp van verschillende verzen uit de Qur’an probeert Al Bouti lessen door te geven over wij als mensen, onze liefde voor Allah en onze liefde voor elkaar.

Wat mij het meeste raakte tijdens het lezen van dit boek was Al Bouti’s begrip van welke soorten liefde wij echt nodig hebben en haar verschillende vormen.  In Liefde in de Qur’an wordt liefde gedefinieerd als: “[…] gehecht raken aan iets op een zodanige wijze dat we wennen aan de nabijheid ervan en we de afstand tot dit object ondraaglijk vinden.” (pagina 32) Daarna wordt echter onmiddelijk duidelijk gemaakt dat dit gaat over de liefde van mens tot mens en niet die tussen Schepper en schepping. Er is namelijk geen sprake van nabijheid en afstand als het gaat om Allah, Verheven en Geprezen is Hij, Hij is daarboven ver verheven.

Vertaling
Firdaous Oueslati heeft geprobeerd tijdens haar vertaling zoveel mogelijk trouw te blijven aan de schrijfstijl van Al Bouti zonder de leesbaarheid in het Nederlands te compenseren. Ze is afgestudeerd aan de Universiteit Leiden op zowel de Arabische taal als islamstudies. De inhoudelijke redactie is verzorgd door Mhamed Aarab, docent islamitische wetenschappen aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

Persoonlijke ervaring
Al Bouti heeft gekozen om te schrijven en filosoferen over een zeer belangrijk onderwerp dat in mijn mening veel te weinig aan bod komt binnen de islamitische kennissenkring. Daarentegen is het een onderwerp waar wij binnen de samenleving constant mee worden doodgegooid. In deze tijd van haat, angst, onbegrip en intolerantie buiten onze oemma maar helaas ook vooral binnen de islamitische gemeenschap is dit een boek dat niet alleen in ieders boekenkast hoort te staan maar ook in ieders tas hoort te zitten, klaar om gelezen te worden.

Laat je meeslepen door Al Bouti’s inzichten over onderwerpen waar je al honderd vragen over heb gesteld of juist nog nooit actief over hebt nagedacht. Leer meer over jezelf, jouw relatie met de islam, God en jouw medemens.

Bron: Moslim Vandaag

Het bericht Proef van de liefde zoals Allah deze heeft bedoeld verscheen eerst op 't Kennishuys.

Het was een tweetalige editie (Arabisch-Engels) van White Thread Press van The Beginning of Guidance (Bidayatul Hidaya of Begin van de leiding) van Abu Hamid al Ghazali. Ik was op slag verliefd. Ondanks het feit dat ik dit boek meerdere malen heb herlezen in de loop der tijd, bleef het zonder een enkel ezelsoortje. Altijd vervoerde ik het in een plastic mapje of wikkelde ik het in zijn eigen stoffen tasje. Waar je van houdt, moet je lief voor zijn.

Toch is de liefde nu een beetje voorbij, want in de zomer van 2014 kwam er in de Schilderswijk een nieuwe vlam in mijn leven. Ik herinner me nog goed dat ik voor het eerst sprak met één van de initiatiefnemers. We stonden in de rij voor een tentoonstelling van Game of Thrones en hij legde me hun idee uit: een Nederlandstalige uitgeverij die islamitische klassiekers uitgaf. Zij wilden zorgen voor mooi verzorgde edities van oude meesterwerken in een solide vertaling.

Een kort jaar later kreeg ik een uitnodiging. Een zomers treinreisje naar een buurtcentrum in Schilderswijk later, schoof de beste broeder me een klein boekje in de hand:Begin van de leiding door Al Ghazali, in een vertaling vanSulayman van Ael, imam en docent te Vlaanderen en Nederland (‘tKennishuys, 2014). Het is een werkje van liefde geworden met een uitgebreid voorwoord, inclusief korte biografie van Imam Al Ghazali (450-505 AH/1058-1111) door Imam Van Ael.

Het kleine gele boek schreeuwt uit: zet me in een rij met andere klassiekers! Het deed me denken aan de verzuchting van Khalid Abu Fadl over een soortgelijke serie islamitische klassiekers in de Arabische wereld, die onder het pseudo-academisch geweld van extremisme en sektarisme zo goed als gesneuveld was. Wat zijn we toch slordig met onze kennis omgegaan.

Een dergelijke serie hebben we hier nodig. Een dergelijke serie gaan we hier, met de wil van God, krijgen als het aan de uitgevers van Begin van de leiding ligt. Hun uitgeverij, met de prachtig Oudhollands aandoende naam ’t Kennishuys, wil zich gaan toeleggen op kwaliteitsuitgaven van sterke klassiekers.

Begin van de leiding is zowel symbolisch als van zichzelf een prachtige keuze om mee te beginnen. Het boek is een wonderbaarlijk staaltje tijdreizen: het spreekt de lezer aan alsof het vorige week nog ergens op een blog geschreven is. Direct, helder, zonder talige of culturele blokkades – Begin van de leiding heeft alles in zich om voor iedereen ook daadwerkelijk het begin van iets moois te zijn.

Het is dan ook een boek dat niet per sé op regeltjes en voorschriften gericht is, maar meer op de motivatie of intentie van het individu. Begrijp me niet verkeerd: het boek staat vol regels, aanbevelingen, verboden, vormen van etiquette en ga zo maar door, maar ik zie het belang ervan meer in de sfeer van het scheppen van de noodzakelijke voorwaarden om tot kennis en leiding te komen.

In mijn optiek, schuilt de schoonheid van dit werk vooral in de aanzet tot persoonlijke verbetering, tot een ernstige maar soms ook vrolijke mate van zelfreflectie. De mensen van het hart noemden dit vroeger nog wel eens muhaasiba. In de praxis van muhaasiba kijk je bij wijze van spreken aan het einde van je dag, week of maand terug en reflecteer je op wat goed ging, beter kon en waar je voortaan maar beter ver van verwijderd zou moeten blijven. Het is hard werken aan jezelf, met geen andere directe getuige van dit harde werk behalve de Schepper; indirect zullen de mensen om je heen heus wel wat merken, maar in zichzelf is dit een verborgen vorm van aanbidding.

Imam Al Ghazali nodigt de lezer uit tot een scherpe blik naar binnen. De lieve mensen van ’t Kennishuys doen dit ook en stoppen niet bij de papieren ervaring: het gaat hun om het totaalpakket van educatieve verheffing. Zo hebben zij woensdag 18 februari 2015 een bijzondere avond georganiseerd met verschillende geestelijken die behoorlijk gekwalificeerd zijn in islamitische zaken, maar ook niet onbekend zijn met de Vlaams/Nederlandse mores en hoe één en ander in elkaar past. Tijdens deze avond zal ook de tweede publicatie van ’t Kennishuys een feit zijn.

Met hun keuze om Sheikh Al Bouti’s Liefde in de Qur’an te vertalen voor een Nederlands publiek zullen zij met de wil van God weer een waardevolle bijdrage aan het Nederlands-Islamitisch taalgebied leveren. Ik ben benieuwd of deze publicatie (vertalingFirdaous Oueslati) ook weer van die prachtige taalvondsten zal bevatten zoals de vertaling van Imam Van Ael.

Zo houd ik bijvoorbeeld van het zeer bijbels aandoende ‘teraardewerping’ maar buig ik diep voor Imam Van Aels afstoffen van de term ‘prosterneren’ – als ik de volgende keer een rondleiding geef door onze moskee, zal mijn uitleg van de term sujud nooit meer hetzelfde zijn. En, ach, we kunnen van mening verschillen over handvaten vs. handvatten, maar blijkbaar heeft Onze Taal dat allang opgelost en lig ik hopeloos achter!

Kortom: bismillah, een prachtige serie is geboren!

Geschreven door Noureddine Steenvoorden

Bron: wijblijvenhier.nl

Het bericht Wijblijvenhier.nl: Bijzonder begin van uitgeverij ‘t Kennishuys verscheen eerst op 't Kennishuys.

Opvallend geel van kleur en klein van formaat trok ik het boek, dat ingeklemd zat tussen mijn laptop en overige boeken, uit mijn rugzak tijdens één van mijn ellenlange treinreizen van school naar huis. Eindelijk eens aan het naar het Nederlands vertaald boekje beginnen dat voor velen als een koud emmer water in het gezicht zou hebben gewerkt waar zelfs de ‘ice-bucket challenge’ nog niet eens aan kon tippen. Eens kijken waar zij zich allemaal zo druk om maakten.

Treinhaltes gemist
En nee, overdrijven deden ze zeker niet. Vanaf het lezen van de eerste zinnen werd ik al getrakteerd op een koude douche waarbij ik tussen de kouderillingen door, vol schaamte terugkeek naar hetgeen wat mijn ‘daden van aanbidding’ vandaag de dag zouden moeten voorstellen. Mijn wudu’ (wassing), mijn gebed en mijn manier van spreken en kijken. Alles werd onder de loep genomen en getoetst op de spirituele criteria zoals deze vanuit de Sunna zijn meegekomen die verzameld en becommentarieerd zijn  door de edele Imam Al Ghazali.

Inmiddels had ik al twee treinhaltes gemist en begon mijn koffie koud te worden zonder er ook maar één slok van genomen te hebben. Schaamte na schaamte, de ene ‘had ik dit maar anders gedaan!’ na de andere gevolgd door een ‘waarom moest ik per se vandaag zoiets plaatsen op mijn facebooktijdlijn?’

Paniek
Angst begint op te spelen naarmate ik meerdere pagina’s omsla. Angst of mijn Heer wel tevreden is met mij in hoe ik mij uit met de tong en in schrift (lees facebookreactie’s). Heb ik dan toch soms een veel te grote mond opgezet zonder dat dit mij wat opleverde?

Kon mijn wudu’ niet gepaard gaan met meerdere intenties in plaats van enkel en alleen omwille van het verkrijgen van een toegangskaart om het gebed uit te mogen voeren? Men deed de wudu’ voor elk gebed. Gewoon als aanbidding en uit liefde dat ze door onze Heer in staat zijn om dit uit te mogen voeren. Waar brengt mijn perspectief op wudu’ mij dat in vergelijking tot de beschrijving in het boek op een vogel lijkt die vlug met zijn vleugels ronddartelt in een vogelbadje?

Het kwartje valt
Teveel gericht op het schijnbare eindresultaat van een daad zonder voldoende aandacht te schenken aan de voorbereidingen daarop. Dat was een bij mijzelf getrokken conclusie. Wellicht was dat wat Imam Al Ghazali aan ons duidelijk probeerde te maken toen hij dit boek schreef: hoe ons voor te bereiden vóórdat wij daadwerkelijk in die éne trein stapten richting eindstation ‘Paradijs’. Het begin van de leiding dus.  Het kwartje valt eindelijk.

Na het uitlezen van het boek kwam er een gedachte bij mij op: wie nog een smoes heeft dat iemand geen toetsingscriteria kan vinden waaraan hij het ethisch aspect van zijn aanbidding aan kan toetsen, kan zich niet meer berusten op die zelf ingestelde vrijstelling die wij jarenlang hadden. De toetsingscriteria zijn er anno 2014. In het Nederlands. Geel van kleur, klein van formaat en vol van inhoud. Voorbereidend op het begin van een treinreis op de spoorwegen van Imam Al Ghazali, met ustadh Van Ael als conducteur, vertrekkend vanuit treinstation ’t Kennishuys, richting eindstation ’t Paradijs in scha Allah.

Saleh ibn Abdassalaam
Saleh is sterk betrokken bij Sunni Instituut. Een kersverse online organisatie dat als doel heeft om het traditioneel Islamitisch geluid duidelijk hoorbaar te maken en zich in te zetten voor de verbetering van het islamitisch onderwijs binnen de Benelux. In het kader van hun missie om het correcte geluid duidelijk hoorbaar te maken, hoort er ook bij dat ze de mensen wensen op te roepen tot heilzame boeken. Deze vertaling van ‘Begin van de leiding’ is volgens hen zo’n heilzaam boek. Zij roepen dan ook op om niet te aarzelen om dit boek in de boekenkasten op te nemen. Uiteraard niet als versiersel, maar om dus ook echt als heilzaam medicijn voor het hart te gebruiken. Neem ook een kijkje op de website: www.sunni-instituut.nl.

Het bericht Recensie “Begin van de leiding” verscheen eerst op 't Kennishuys.